Langzaam het landschap vangen op beeld

Een foto is tegenwoordig in minder dan een seconde gemaakt. Met de smartphone in de hand wordt de wereld in rap tempo gedocumenteerd. Hoe anders was dat vroeger, toen je lange tijd stil moest zitten voor een portretfoto en de minste beweging een foto kon verpesten.

BUITENPOST/KOLLUM - Kinderen van de groepen 7/8 van OBS De Mienskip in Buitenpost, CBS De Lichtbron (eveneens Buitenpost) en de Professor Casimirskoalle in Kollum werken momenteel aan een bijzonder project waarbij het maar liefst een halfjaar duurt om een foto te maken. De foto's die met dit project worden gemaakt zullen komende zomer te zien zijn in een outdoor-expositie langs de Stinzenroute Buitenpost-Kollum. Stichting Wrâldfrucht, die het project Slow Collective Landscape initieert, heeft voor het project een bijdrage gekregen van het Iepen Mienskipsfûns.

Slow Collective Landscape

De in Buitenpost woonachtige Litouwse kunstenares/fotografe Monika Balu is de bedenker van het project. ,,Al sinds ik in Buitenpost ben wilde ik iets kunstzinnigs doen met het prachtige landschap in deze regio. Toen Corona kwam bedacht ik dat het een project moest worden dat veilig te bezoeken is, dus in de buitenlucht. Bezoekers kunnen zo tegelijkertijd genieten van kunst en natuur, op een veilige manier."

Het project Slow Collective Landscape is een gemeenschapsproject geworden waarbij de kunstenares samenwerkt met verschillende scholen, lokale ondernemingen en sociale organisaties.

Voor het project maakte Monika samen met medewerkers van Cadeauwinkel Op'e Stal in Buitenpost pinholecamera's die door de kinderen van de scholen aan de buitenkant zijn beschilderd en versierd. Pinholecamera zijn camera's zonder lens, gemaakt van bijvoorbeeld schoenendozen, frisdrankblikjes of theedoosjes. In deze dozen of blikjes wordt lichtgevoelig materiaal geplaatst, zoals film of fotopapier. Door een piepklein gaatje wordt het licht gevangen op de film of op het papier. Met dergelijke zelfgemaakte camera's is het mogelijk om te kiezen voor een hele lange belichtingstijd, in dit geval dus zelfs een halfjaar. Dat wordt ook wel solargraphy genoemd. ,,Dit is een oude artistieke techniek, die het mogelijk maakt om traagheid weer te geven en comfort en stabiliteit te vinden in de onzekere tijden waarin we momenteel leven", aldus Monika. ,,Eén van de doelen van dit project is dan ook om awareness te creëeren. Het leven is zo snel momenteel. Het doet er toe om te leren geduldig te zijn, respect te hebben voor de natuur om je heen. Je hoeft niet ver te gaan om het mooie te zien, het is ook gewoon om je heen."

Monika gaf op de scholen voorafgaand aan het project les over fotografie en de geschiedenis van fotografie. ,,Iedereen kan foto's maken, daar is weinig meer voor nodig tegenwoordig. Het was daarom heel leuk om de kinderen te laten zien hoe fotografie eigenlijk werkt. Met een pinholecamera heeft fotografie eigenlijk ook iets magisch. De kinderen waren dan ook heel enthousiast. Voor mij was het ook leuk om fotografie door de ogen van kinderen te zien."

Lockdown

,,Het was de bedoeling om op 21 december, de kortste dag van het jaar, de pinholecamera's op te hangen en deze op 21 juni, de langste dag van het jaar, weer te verwijderen. Zo heb je een beeld van precies een halfjaar waarin je de zon op z'n hoogste en op z'n laagste punt ziet. Helaas ging de lockdown in voordat we met z'n allen de camera's konden plaatsen. Dit moeten we nu helaas uitstellen tot na de lockdown", vertelt Monika.

De pinholecamera's worden op acht plaatsen opgehangen. Zodra de beelden klaar zijn zal Monika deze scannen en printen op biologisch textiel. Dit textiel zal vervolgens begin juli geplaatst worden op dezelfde acht plaatsen, zodat bezoekers het landschap ter plekke kunnen vergelijken met het beeld van het voorbijgaande halfjaar. In Buitenpost worden de camera's opgehangen bij Streekbuorkerij Op 'e Stâl, CBS De Lichtbron, OBS De Mienskip en de Muzykpleats. In Kollum worden de camera's geplaatst bij het Bloemenparadyske, het hertenkamp, Kindcentrum Kollum en bij de bruggen ter hoogte van de Voorstraat 96.

Duurzaam

Belangrijk aan Slow Collective Landscape is dat er zoveel mogelijk gebruik wordt gemaakt van tweedehands, hergebruikt, biologisch en lokaal geteeld materiaal. Bovendien is er door de manier van fotograferen geen sprake van het gebruik van chemicaliën, zoals dat bij analoge fotografie meestal het geval is.